1367253

Nước giải khát, vị ngọt… cay đắng

02/08/2020 17:17

Vị ngọt là vị mà có lẽ được người ta yêu thích nhất trong 'ngũ vị' (ngọt, chua, cay, mặn, đắng). Cũng không có gì lạ bởi người lớn đến trẻ nhỏ đều yêu thích những thức uống giải khát có vị ngọt.

Những loại thức uống được ưa chuộng nhất ngoài rượu bia là các nước loại nước giải khát, phổ biến nhất là nước ngọt có ga, ngày càng có xu hướng được dùng nhiều hơn. Ngoài ra, còn có các loại thức uống được quảng cáo tốt cho sức khỏe như trà xanh, nước trái cây, nước ngọt không đường… Liệu những thức uống có đường này có thật sự tốt?

Đường, bao nhiêu là đủ?

Thành phần tạo nên vị ngọt trong những loại thức uống này là đường được thêm vào. Trước hết, chúng ta nên biết khuyến cáo lượng đường tiêu thụ hằng ngày của một người. Theo Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ (AHA), lượng đường tiêu thụ tối đa một ngày đối với nam giới không nên quá 150 kcal (khoảng 37,5g hoặc 9 muỗng cà phê), với phụ nữ không quá 100 kcal (khoảng 25g hoặc 6 muỗng cà phê). Theo khuyến cáo mới nhất của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ban hành vào năm 2015, người lớn và trẻ em nên giảm lượng đường tiêu thụ hằng ngày xuống dưới 10% tổng lượng năng lượng nạp vào cơ thể. Lượng đường tối đa được phép tiêu thụ hằng ngày của một người khoảng 50 gam (12 muỗng cà phê), tính trên nhu cầu năng lượng trung bình 2.000 kcal/ngày/người (tức 2.000 Calories). Nếu có thể giảm xuống dưới 25 gam (6 muỗng cà phê), sẽ mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Đường được đề cập ở đây là đường thêm vào thực phẩm và đồ uống, đường tự nhiên có trong mật ong, xi rô, nước ép trái cây. Lượng đường tiêu thụ còn phụ thuộc vào độ tuổi, giới tính, cân nặng, trạng thái hoạt động của cơ thể.

Nhiều sản phẩm được giới thiệu chứa thành phần trái cây tự nhiên nhưng cũng không thực sự hoàn toàn tự nhiên như quảng cáo

Nước ngọt có ga - không chỉ là đồ uống giải khát

Nước ngọt có ga là một trong những loại thức uống phổ biến bậc nhất ở Việt Nam và trên thế giới. Thành phần của nó là nước đã bão hòa khí cacbon đioxit (CO2), đường, hương liệu, caffein, nhiều loại phụ gia thực phẩm… Lượng đường trong một lon 330 mL vào khoảng 33 - 35 gam, tương đương lượng đường cần tiêu thụ trong một ngày của người lớn. Nước tăng lực còn chứa nhiều đường hơn thế. Vì vậy mà tình trạng thừa cân, béo phì ngày càng phổ biến, nhất là ở trẻ em lạm dụng những loại thức uống có chứa nhiều đường này. Ngoài ra, đường tạo cảm giác chưa no và thèm ăn, gây hội chứng nghiện đường do kích thích não sản xuất dopamin, một hóc-môn 'sảng khoái' làm người nghiện thích và phải ăn đường mỗi ngày. Một số nghiên cứu cho thấy, sử dụng nhiều đường liên quan đến bệnh Alzheimer và đẩy nhanh sự lão hóa của cơ thể.

Bạn hãy đọc kĩ thành phần của lon nước ngọt thêm một chút nữa. Ngoài đường mía, hầu hết còn chứa đường HFCS, bạn có bao giờ thắc mắc đó là loại đường gì? Đường HFCS (High Fructose Corn Syrup), hay còn gọi là đường lỏng, xi rô bắp giàu fructose, là sản phẩm thủy phân và xử lý từ tinh bột bắp. So với đường mía chứa 50% glucose và 50% fructose, đường HFCS chứa từ 55% đến thậm chí 90% fructose, mang lại vị ngọt của trái cây và giá thành lại rẻ hơn, vì vậy được sử dụng rất nhiều trong công nghiệp thực phẩm. Tuy nhiên, dù không phải là chất béo, nhưng tất cả fructose đều chuyển hóa thành chất béo tại gan. Fructose đã được chứng minh trong nhiều nghiên cứu là thủ phạm gây ra một loạt các rối loạn chuyển hóa: làm tăng mỡ máu, tăng khối mỡ và mỡ nội tạng (nhất là mỡ gan); tăng acid uric trong máu dẫn đến bệnh gout; tăng đề kháng insulin làm tăng đường huyết. Các rối loạn chuyển hóa này về lâu dài sẽ làm béo bụng, gây ra các bệnh chuyển hóa như đái tháo đường, gan nhiễm mỡ, tăng mỡ máu, tăng huyết áp… dẫn đến các bệnh về tim mạch. Đường HFCS khác với nhiều loại trái cây dù cũng chứa fructose nhưng với lượng ít, có thêm chất xơ cùng các thành phần dinh dưỡng cân bằng khác, nên vẫn tốt cho sức khỏe.

Ngoài ra, nước ngọt có ga còn chứa axit citric, axit photphoric để tăng vị và bảo quản. Chúng làm tăng sự đào thải canxi ra khỏi cơ thể, gây nguy cơ loãng xương, sâu răng cũng như thiếu canxi để phát triển chiều cao ở trẻ em.

Những tiềm ẩn ảnh hưởng đến sức khỏe

Nắm bắt được mối lo ngại về cân nặng, sức khỏe của người tiêu dùng khi sử dụng nước ngọt chứa đường, nhiều loại nước ngọt không chứa đường, không calo đã được cho ra mắt. Về cơ bản, thành phần của những loại nước ngọt này chỉ khác loại truyền thống ở chất làm ngọt: thay thế đường mía, đường HFCS bằng các loại chất làm ngọt tổng hợp (đường hóa học) như sucralose (E955), aspartame (E951), acesulfame K (E950). Các chất làm ngọt này có độ ngọt gấp hàng trăm lần đường mía, giá thành rẻ, không hoặc có rất ít giá trị dinh dưỡng (không cung cấp năng lượng cho cơ thể), vì vậy mà được quảng cáo dành cho người ăn kiêng, giảm cân. Chúng cũng được dùng trong các loại thức uống khác hay bánh kẹo, dùng dưới dạng đường thay thế hỗ trợ cho người bệnh béo phì, đái tháo đường. Một số nghiên cứu dài hạn cho thấy người thừa cân sử dụng nước ngọt không đường có giảm được trọng lượng so với sử dụng nước ngọt truyền thống, tuy nhiên lại ít giảm cân hơn so với những người không sử dụng loại nước ngọt nào cả. Họ có thể có tâm lý 'an tâm' về lượng calo khi dùng nước ngọt không đường, vì vậy mà nạp nhiều loại thức ăn khác, dẫn đến không cải thiện được cân nặng.

Nước ngọt có ga với nhiều màu sắc, hương vị thường được nhất là trẻ em yêu thích

Các loại đường hóa học này trải qua nhiều lần đánh giá của các cơ quan quản lý trên toàn thế giới như FDA, WHO, cuối cùng được cho phép sử dụng với liều lượng nhất định. Ví dụ, như lượng cho phép hằng ngày tham khảo của aspartame là 40mg/kg thể trọng, sucralose là 5mg/kg, acesulfame K là 15mg/kg. Tuy nhiên, không nên lạm dụng các loại đường này để đảm bảo an toàn cho gan, thận vì có thể tiềm ẩn các nguy cơ cho sức khỏe chưa được đánh giá đầy đủ và vì chúng đang bị lạm dụng sử dụng vô tội vạ trong sản xuất thực phẩm. WHO cũng khuyến cáo chỉ nên sử dụng ở mức 30% liều lượng cho phép.

Ngày nay, người tiêu dùng đã hiểu biết hơn và có tâm lý lo ngại ảnh hưởng sức khỏe của các loại nước giải khát có ga, chứa nhiều đường và có xu hướng thay thế bằng các loại thức uống 'tự nhiên' hơn như nước trà xanh, trà thảo mộc, nước ép trái cây… Tuy nhiên, chúng cũng chứa rất nhiều đường, lượng đường trong các loại thức uống này cũng tương đương nước ngọt, bạn hãy nhìn vào bảng giá trị dinh dưỡng của chúng. Vì mang tâm lý chúng là thức uống có nguồn gốc thiên nhiên nên nhiều người sử dụng hằng ngày, thậm chí nhiều hơn cả nước ngọt, dẫn đến dư thừa lượng đường tiêu thụ, nhất là trẻ em được cha mẹ cho phép dùng khá thoải mái.

Nhiều loại thức uống dạng này chứa thành phần tự nhiên rất ít, chủ yếu hương vị là từ hương liệu được thêm vào. Ví dụ một loại thức uống có thể được quảng cáo chứa cam thật, dâu thật… nhưng những thành phần thật sự tự nhiên này đôi khi chưa chiếm đến 10% khối lượng hay thể tích. Thêm nữa, để đảm bảo thời gian sử dụng và bảo quản, các sản phẩm này thường được bổ sung chất bảo quản, phụ gia thực phẩm vì các sản phẩm này có chứa thành phần tự nhiên nên khó bảo quản hơn nước ngọt có ga. Người tiêu dùng nên đọc kỹ thành phần, cũng như xem giá trị dinh dưỡng trên nhãn mà các sản phẩm này mang lại để chọn lựa được một sản phẩm thật sự tự nhiên, tránh kì vọng vào sản phẩm gắn mác 'tự nhiên, tốt cho sức khỏe'.

TIN KHÁC

Chuyện về vị bác sĩ nổi tiếng tài ba phẫu thuật 'nhanh như chớp' không ngờ cứu 1 người thành giết 3 người nhưng vẫn được ca tụng

Chuyện về vị bác sĩ nổi tiếng tài ba phẫu thuật 'nhanh như chớp' không ngờ cứu 1 người thành giết 3 người nhưng vẫn được ca tụng  

Mặc dù được mệnh danh là bác sĩ phẫu thuật có tốc độ nhanh nhất lúc sinh thời, thế nhưng 'vết mực khó phai nhất' trong sự nghiệp hành nghề của ông lại là cuộc phẫu thuật đã lấy đi tính mạng của 3 người.

Thái Bình, Nam Định 'phản ứng nhanh' sau thông tin nhân viên điều hành xe buýt mắc Covid-19

Thái Bình, Nam Định 'phản ứng nhanh' sau thông tin nhân viên điều hành xe buýt mắc Covid-19  

Ngay sau khi thông tin bệnh nhân 714 trên được công bố, chính quyền, hệ thống y tế hai huyện Ý Yên (Nam Định - quê nội), Tiền Hải (Thái Bình- quê vợ của bệnh nhân) đã phản ứng nhanh, khẩn trương thực hiện các biện pháp phòng chống dịch cần thiết, theo quy định.

Bà mẹ hai con nâng mũi làm đẹp, 'lột xác' hoàn toàn bạn bè không nhận ra

Bà mẹ hai con nâng mũi làm đẹp, 'lột xác' hoàn toàn bạn bè không nhận ra  

Chị Trần Thị Trang sinh năm 1990, một bà mẹ hai con ở Hà Nội chia sẻ về hành trình làm đẹp của mình với việc nâng mũi chỉ mất 45 phút, chị Trang đã sở hữu một chiếc mũi thanh tú, tự nhiên.

BN718 tử vong vì đa u tủy tương bào ác tính, đái tháo đường type 2, nhiễm trùng huyết và COVID-19

BN718 tử vong vì đa u tủy tương bào ác tính, đái tháo đường type 2, nhiễm trùng huyết và COVID-19  

Đầu giờ chiều 06/8, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Trường Sơn, Trưởng Bộ phận thường trực đặc biệt chống dịch COVID-19 của Bộ Y tế tại Thành phố Đà Nẵng thông tin về trường hợp tử vong của bệnh nhân COVID-19. Đây là bệnh nhân số 718, bệnh nhân tử vong vì đa u tủy tương bào ác tính, đái tháo đường type 2, nhiễm trùng huyết và COVID-19.

Thứ trưởng Bộ Y tế làm việc với Quảng Ngãi về công tác phòng, chống Covid-19

Thứ trưởng Bộ Y tế làm việc với Quảng Ngãi về công tác phòng, chống Covid-19  

Sáng 6/8, Đoàn công tác Bộ Y tế do ông Nguyễn Trường Sơn, Thứ trưởng Bộ Y tế làm trưởng đoàn đã có buổi làm việc với tỉnh Quảng Ngãi về công tác phòng, chống dịch Covid -19.

Nghệ An: Nữ giáo viên nước ngoài ho, khó thở về từ Đà Nẵng âm tính với Covid-19

Nghệ An: Nữ giáo viên nước ngoài ho, khó thở về từ Đà Nẵng âm tính với Covid-19  

Rạng sáng ngày 6/8, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Nghệ An đã hoàn tất việc xét nghiệm cho nữ giáo viên tiếng Anh 27 tuổi quốc tịch Nam Phi trú tại TP Vinh (Nghệ An) có biểu hiện ho, khó thở sau khi từ Đà Nẵng trở về.

Vì sao test nhanh không có giá trị phát hiện người mang virus SARS-CoV-2?

Vì sao test nhanh không có giá trị phát hiện người mang virus SARS-CoV-2?  

'Sử dụng test nhanh để phát hiện người đang mang virus SARS-CoV-2 không có giá trị. Dùng xét nghiệm phát hiện kháng thể mà đi tìm kháng nguyên là không đúng. Nếu có dương tính, thì coi như cũng là 'vồ hụt'', GS Nguyễn Anh Trí khẳng định.

Bệnh nhân Covid-19 76 tuổi ở Hà Nội tổn thương phổi nặng, nhiễm khuẩn huyết

Bệnh nhân Covid-19 76 tuổi ở Hà Nội tổn thương phổi nặng, nhiễm khuẩn huyết  

Hiện tại, bệnh nhân đang điều trị tại bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương.

Cảnh báo gia tăng tình trạng nhiều người ngộ độc cồn công nghiệp

Cảnh báo gia tăng tình trạng nhiều người ngộ độc cồn công nghiệp  

Từ đầu tháng 7/2020 đến 5/8, Trung tâm Chống độc-Bệnh viện Bạch Mai, đã tiếp nhận và điều trị cho 7 bệnh nhân ngộ độc methanol (cồn công nghiệp).

Lịch trình di chuyển hết sức phức tạp của BN714 mắc COVID-19 ở Hà Nội

Lịch trình di chuyển hết sức phức tạp của BN714 mắc COVID-19 ở Hà Nội  

Bệnh nhân nam, 42 tuổi, có địa chỉ tại Phúc Diễn, Bắc Từ Liêm, Hà Nội, là nhân viên điều hành xe buýt, bệnh nhân có tiền sử đi du lịch cùng gia đình tại Đà Nẵng từ 14-17/7.

Xem tiếp

goto top

Cơ quan chủ quản: Công ty Truyền thông Viettel (Viettel Media) – Chi nhánh Tập đoàn Công nghiệp – Viễn thông Quân đội.

Giấy phép: 357/GP-TTĐT do Sở TT&TT Hà Nội cấp ngày 25/01/2017

Địa chỉ liên hệ: Tòa nhà The Light, KĐT Trung Văn, đường Tố Hữu, Nam Từ Liêm, Hà Nội.

Trụ sở: Số 1 Giang Văn Minh, Kim Mã, Ba Đình, Hà Nội

Fax: 04.62695160

Hotline: 198 (Miễn phí)

Người chịu trách nhiệm quản lý nội dung: Ông Võ Thanh Hải

Liên hệ quảng cáo: 0969.16.17.18

Mail: hoptac@viettel.com.vn